“མི་རབས་གསར་པའི་སྙིང་ཁམས་ཀྱི་འཕར་ལྡིང་།”གི་ཁ་སྐོང་འགའ།(མཐའ་མ)

རྩོམ་པ་པོ་པད་མ་འབུམ།
ཡིག་སྒྱུར་བ། སྐལ་བཟང་ཉི་མ།
ཞུ་དག་པ། པད་མ་འབུམ།

གྲོལ་མཐའ་སྨྱོན་མཐའ་ཅན་གྱི་སྨྱུག་མིང་།

“རང་གྲོལ་”ཞེས་པའི་མིང་འདི་ཐོས་མ་ཐག་བོད་ཀྱི་དེང་རབས་རྩོམ་རིག་ལ་རྒྱུས་ཡོད་མཁན་ཞིག་གི་སེམས་ལ་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་འཁོར་ཡོང། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་”རྩོམ་གྱི་མཚོ་མོར་རླབས་ཀྱི་མེ་ཏོག་དགོད།”ཅེས་པའི་སྙན་རྩོམ་ཞིག་”"རང་གྲོལ་”ཞེས་པའི་མིང་ཐོག་ནས་༡༩༨༡ལོའི་སྦྲང་ཆར་འདོན་ཐེངས་གཉིས་པའི་སྟེང་བཏོན་ཡོད། དེ་ནས་བཟུང་ཁོང་གི་རྩོམ་གང་མང་ཞིག་རང་གྲོལ་ཞེས་པའི་མིང་ཐོག་ནས་ཐོན། ཁོང་གི་རང་མོས་སྙན་ངག་གི་རྩོམ་ལམ་གསར་འབྱེད་ཀྱི་སྙན་རྩོམ་”ལང་ཚོའི་རྦབ་ཆུ་”ཡང་རྩོམ་པ་པོའི་མིང་འདིའི་ཐོག་ནས་བཏོན་ཡོད།

རྒྱལ་དབང་ལྔ་བ་མཆོག་ནས་རང་མཚན་ལ་”གང་ཤར་རང་གྲོལ་”གསོལ་བ་དང་ཞབས་དཀར་བ་ལ་ཚོགས་དྲུག་རང་གྲོལ་དུ་འབོད་པའི་”རང་གྲོལ་”ལྟ་བུ་ལ་ཆོས་ཕྱོགས་ན་འགྲེལ་བཤད་གཏིང་ཟབ་པ་ཞིག་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད་ལས་ཆེ་ཡང་། དེ་རྣམས་ལོགས་སུ་བཞག་ནས་བོད་སྐད་རང་གི་ཐོག་ནས་”གྲོལ་”ནི་བཅིངས་པ་ལས་གྲོལ་བ་སྟེ་ལུས་སེམས་གཉིས་གཞན་དབང་ལས་ཐར་བའི་རང་དབང་ཐོབ་པའི་དོན་ཡིན། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་ལགས་ནས་གོ་དོན་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་སྟེང་ནས་རང་མཚན་ལ་”རང་གྲོལ་”བཞེས་ཡོད་ལས་ཆེ། དུས་རབས་གོང་མའི་ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུའི་འགོ་ལ་རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་སྐབས་དང་བསྡུར་ན་གུང་ཁྲན་ཏང་གི་སྲིད་ཇུས་གུ་ཡངས་ཡིན་ན་ཡང་། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་ལྟ་བུའི་བློ་སྟོབས་ཅན་གྱི་རྩོམ་པ་པོའི་འདོད་པ་ཁེངས་པའི་རང་དབང་ལ་ད་དུང་ཧ་ཅང་ཐག་རིང་པོ་ཡིན། དེ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་བོད་རང་ཕྱོགས་ནས་ཀྱང་རྙིང་ཞེན་གྱི་དབང་གིས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་ལྟ་བུའི་བློ་སྟོབས་ཅན་བོད་པ་མང་པོའི་བློ་ངོར་ཤོང་ཐུབ་ཀྱི་མེད། དཔེར་ན། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་”སྤྲུལ་སྐུ་”ཞེས་པའི་སྒྲུང་རྩོམ་དེ་བརྩམས་ནས་སྦྲང་ཆར་དུས་དེབ་ཏུ་དཔར་སྐྲུན་བྱས་རྗེས། བོད་པ་མང་པོ་ཞིག་གིས་སྒྲུང་རྩོམ་དེས་བོད་ཀྱི་བླ་མ་ལ་ཟུར་ཟ་དང་མཚང་འབྱིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་ངོས་འཛིན་གྱིས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་མཆོག་ལ་ངན་བརྗོད་མང་པོ་བྱས་ཤིང་། ཡིག་སྐོགས་ནང་ལ་ཁ་སྤུ་བཞར་གྲི་བསྐུར་ནས་རྩོམ་པ་པོ་གང་གི་ཚེ་སྲོག་ལ་འཇིགས་སྣང་གཏམ་ཡང་སྐབས་དེར་གྲགས་མྱོང་། སྐབས་དེར་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་ལགས་ནས་གཞན་གྱིས་རང་ལ་རང་དབང་མི་སྟེར་ཡང་རང་གིས་རང་ལ་རང་དབང་སྟེར་འདོད་དེ་རང་མིང་ལ་”རང་གྲོལ་”བཏགས་ཡོད་ལས་ཆེ།

སྐབས་དེར་གཞན་དབང་གི་རྒྱ་ལས་གྲོལ་འདོད་པ་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གཅིག་པོ་མིན་པ་འདྲ། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱི་སྨྱུག་མིང་ལ་”རང་གྲོལ་”ཞེས་གྲགས་རྗེས་མིང་མཐའ་”གྲོལ་”ཡིག་ཅན། “རྨོངས་གྲོལ་”དང་། “སངས་གྲོལ།” “རྒྱ་གྲོལ།” “སྨིན་གྲོལ།”ཟེར་བ་ལྟ་བུའི་སྨྱུག་མིང་ཅན་མང་པོ་བྱུང་།

རྩོམ་པ་པོ་ཁག་ཅིག་གིས་ཆབ་སྲིད་དང་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་གཞན་དབང་གི་རྒྱ་ལས་གྲོལ་བ་ཙམ་གྱིས་ཡིད་ཚིམ་གྱི་མེད། ཁོང་ཚོས་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྒྱུན་ལུགས་ལས་རིང་དུ་འདས་ཤིང་། མི་མང་ཆེ་བའི་བློ་ངོར་འཇུག་དཀའ་ སྟེ་སྨྱོན་པར་ངོས་འཛིན་པར་འགྱུར་བའི་བསམ་སྤྱོད་ཀྱི་རང་དབང་གི་དགོས་འདུན་ཞིག་མངོན་ཐབས་བྱས་ཡོད། དེའི་འབྲས་བུར་”སྨྱོན་”ཡིག་གི་མིང་མཐའ་ཅན་སྨྱུག་མིང་སྣ་ཚོགས་ཏེ། དཔེར་ན་”སྨྱུག་སྨྱོན”དང་། “ཀླུ་སྨྱོན། “གངས་སྨྱོན།”ལྟ་བུ་བྱུང་ཡོད། སྔོན་མ་ཡང་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་རྟོགས་པ་ཚད་མཐོན་པོར་སླེབས་པའི་རྣལ་འབྱོར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོང་ཚོའི་བསམ་སྤྱོད་རྣམས་མི་དཀྱུས་མའི་ཡིད་ལ་འཇུག་དཀའ་བ་་”འབྲུག་སྨྱོན།”དང་། “གཙང་སྨྱོན། ” “ཁམས་སྨྱོན།”ཞེས་མཚན་གྱི་ཆ་ཤས་སུ་”སྨྱོན་”སྒྲ་བཞེས་མཁན་སྐོར་ཞིག་བྱུང་ཡོད། དེང་སང་སྙན་ངག་མཁན་གྱི་ཁྲོད་ན་སྨྱུག་མིང་གི་ཆ་ཤས་སུ་ “སྨྱོན་”སྒྲ་འགོད་མཁན་སྔོན་མ་ལས་མང་པོ་ཡིན་ཏེ། སྙན་ངག་མཁན་འཇུ་སྐལ་བཟང་གིས་ “སྙན་ངག་པ་ཚོས་ཡང་སྙིང་ཅི་ཞིག་འཚོལ།”ཞེས་པའི་སྙན་རྩོམ་དུ།

དུས་རབས་གསར་རྙིང་དབྱེ་བའི་མཚམས་ཐིག་ཏུ་འགྲེང་ནས།།
ཤ་མེད་རུས་པའི་དཔུང་བ་ནམ་མཁའ་ལ་བ སྒྲེངས་ཏེ།།
སྐྲ་ལོ་རླུང་གིས་སྐྱོད་བཞིན་དུམ་ཆོད་ཀྱི་ཚིག་གིས།།
རོང་སྨྱོན་འབྲོག་སྨྱོན་འདི་ཚོས་ཅི་ཞིག་རང་འཚོལ་ལམ།
ཞེས་སྨྱོན་མིང་ཅན་གྱི་སྙན་ངག་མཁན་རྣམས་ཤོ་ལོ་ཀ་དང་པོར་བཀོད་ཡོད།

ཡང་སྙན་ངག་པ་ཁག་ཅིག་གིས་རང་ཉིད་བོད་པ་ངོ་མ་ཞིག་ཡིན་པའི་སྙེམས་བློ་མངོན་ཐབས་དང་། བོད་པ་དང་བོད་ཡུལ་ལ་དུང་ཞེན་མཚོན་སླད་སྨྱུག་མིང་གི་ཆ་ཤས་སུ་ “གངས་”ཡིག་སྦྱར་ཡོད། གངས་རི་ལ་གཟི་བརྗིད་དང་དཀར་གཙང་གཉིས་ཀྱི་རྟོག་སྣང་དང་ལྡན་སྟབས། སྔ་མོའི་དུས་ནས་བོད་ཀྱི་སྙན་ངག་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་བོད་ཡུལ་ལ་ “གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་”དང་”བོད་པ་ལ་ “གངས་ཅན་པ”ཞེས་འབོད། ཡིན་ན་ཡང་རྩོམ་པ་པོའི་མིང་གི་ཆ་ཤས་ལ་”གངས་”སྦྱོར་བ་ནི་དུས་རབས་གོང་མའི་ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུའི་སྔོན་ལ་བྱུང་མེད། དེང་སང་”གངས་སྲས”དང་། “གངས་ཕྲུག” “གངས་དགའ” “གངས་ཞུན་”ཟེར་བ་ལྟ་བུའི་སྨྱུག་མིང་ཁག་ཅིག་བྱུང་ཡོད།

ཡང་སྙན་ངག་མཁན་ཞིག་གིས་ “སྲོང་བྷོད་”ཟེར་བའི་སྨྱུག་མིང་ལ་བརྟེན་ནས་གོང་གསལ་གྱི་བློ་ཁ་དེ་སྟོན་ཐབས་བྱས་ཡོད། “སྲོང་”ཡིག་གིས་ “སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་” དང་”ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་”ཟེར་བ་བོད་བཙན་པོའི་དུས་སྐབས་ཀྱི་བཙན་པོ་རྣམས་སེམས་ལ་འཁོར་ཞིང་། “བྷོད་”ཡིག་གིས་ “ཐུ་བྷོད་”ཅེས་བོད་ཀྱི་འབོད་མིང་རྙིང་པ་ཞིག་བློ་ཡུལ་ལ་འདྲེན་ཐབས་བྱས་ཡོད། འབོད་མིང་དེ་ནི་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ གྱིས་བོད་བཙན་པོའི་སྐབས་སུ་མི་རིགས་གཞན་པས་བོད་པ་ལ་ “ཐུ་བྷོད་”ཅེས་འབོད་ཚུལ་དེབ་དཀར་དུ་གསུངས་ཡོད། རྩོམ་པ་པོ་འདིས་རང་གི་སྨྱུག་མིང་ལ་ “སྲོང་བྷོད་”བཏགས་ནས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཐོག་གི་བོད་པ་ནི་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་པ་མངོན་ཐབས་བྱས་ཡོད། ཁོང་གིས་”ཐོལ་བྱུང་གི་འཆར་སྒོ་ལེའུ་གཉིས་མ།”འདི་ལྟར་བྲིས་ཡོད།

རང་རེའི་རིགས་རྒྱུད་འདི།
འོད་གསལ་ལྷ་ལས་མཆེད་ཀྱང་རུང་།
དེ་ལས་དཔག་ཚད་གྲངས་མེད་དམའ་རུ་སོང་།

རང་རེའི་རིགས་རྒྱུད་འདི།
གངས་ཁྲོད་སྤྲེལ་ལས་མཆེད་ཀྱང་རུང་།
དེ་ལས་དཔག་ཚད་གྲངས་མེད་མཐོ་རུ་སོང་།

གོང་དུ་གླེང་བའི་ “གངས་ཞུན་” གྱི་སྐབས་སུ་”ཞུན་”ཡིག་གི་མཐའ་ཅན་གྱི་སྨྱུག་མིང་རེ་ཟུང་ཡང་དྲན་ངོགས་སུ་འདྲེན། དཔེར་ན་གཡུ་ཞུན་དང་། ཟླ་ཞུན་ལྟ་བུའོ། “ཞུན་”ནི་གསེར་དངུལ་ལྟ་བུ་མེ་ཤུགས་ ཀྱིས་བཞུས་ཏེ་བཤེར་བག་ཅན་གྱུར་རྗེས། དེའི་ནང་ནས་སྙིགས་མ་བཏོན་ཏེ་གསེར་དངུལ་གྱི་དྭངས་མའི་དྭངས་མར་གྱུར་བ་དེ་ལ་ཞུན་མ་ཟེར་ཞིང་། དེས་ན་ “གངས་ཞུན”དང་ “ཟླ་ཞུན་ “གཉིས་ཀྱིས་དཀར་མདོག་གི་དྭངས་མ་སྟོན་ཞིང་། “གཡུ་ཞུན”གྱིས་སྔོ་མདོག་གི་དྭངས་མ་ཞིག་སྟོན་ལ། སྙན་ངག་མཁན་འདི་དག་གིས་དྭངས་གཙང་གི་ལྷག་བསམ་མམ་གཤིས་ཀ་ཞིག་ལ་ཡིད་སྨོན་བྱེད་པ་ཡིན་ནམ།

(མི་རབས་གསར་པའི་སྙིང་ཁམས་ཀྱི་ཁ་སྐོང་འདི་ནི་ ༢༠༠8 ལོར་དབྱིན་ཡིག་ཏུ་དཔེ་སྐྲུན་བྱས་པའི་ “དེང་རབས་ཀྱི་རྩོམ་རིག་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འགྱུར་བ།” (Modern Tibetan Literature and Social Change)་ཞེས་པའི་ཐོག་ལ་དབྱིན་ཡིག་ཏུ་སྤེལ་ཡོད། དེ་དུས་རྩོམ་ཡིག་འདིའི་་ཆ་ཤས་འགའ་ཞིག་ཡིག་ཐོག་ཏུ་བྲིས་ཡོད་པ་བསྒྱུར་བ་ཡིན་ལ། ཆ་ཆས་འགའ་ཞིག་ངས་རྩོམ་སྒྲིག་པ་ལ་ངག་ཐོག་ནས་བཤད་དེ་དབྱིན་ཡིག་གི་ནག་འགྲོས་སུ་བཀོད་པ་ཡིན། ད་རེས་སྐར་ཁུང་གི་རྩོམ་སྒྲིག་པས་དབྱིན་ཡིག་གི་རྩོམ་དེ་བོད་ཡིག་བསྒྱུར་གནང་ནས་ང་ལ་བཏང་ཡོང་བ་ཡང་སྐྱར་ཞུས་དག་རེ་བཏང་ནས་རྩོམ་ཐུང་འདི་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། བསྒྱུར་བྱའི་དབྱིན་ཡིག་གི་ཚིག་དོན་དང་ཡོངས་ཆ་མཚུངས་ཡིན་པའི་ངེས་པ་མེད་པ་དགོངས་འཇགས་འཚལ།)

རྫོགས།


རྩོམ་འདིའི་ནང་མཆན་ 1 བཀོད་འདུག

One Response to “མི་རབས་གསར་པའི་སྙིང་ཁམས་ཀྱི་འཕར་ལྡིང་།”གི་ཁ་སྐོང་འགའ།(མཐའ་མ)

  1. རྩོམ་ཐུང་འདི་གུས་བ་ཧ་ཅང་དགའ་བོ་ཡོད

    *** Service disabled. Check account status. Antispam service cleantalk.org. ***

Write a Reply or Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*